11. SINIF · Felsefe
Hukukun Kaynağı
Aşağıdaki soruları cevapla!
Soru metinleri ve çözümleri
Soru 1 Bir düşünce tartışmasında ilk açıklama normun kaynağını yalnız kutsal buyrukta arar. İkinci açıklama ortak yaşamın ihtiyaçlarının ve insanın akıl yürütmesinin de yasa yapımında belirleyici olmasını savunur. İkinci yaklaşımın ayırt edici yönü nedir? A) İnsan ihtiyaçlarının hiçbir zaman değişmediğini kabul etmesi B) Kuralların artık hiçbir gerekçe istemediğini söylemesi C) Her dinsel inancın fiziksel olarak yok olduğunu ileri sürmesi D) Bütün normları yalnız alışkanlığa indirgemesi E) İnsani ve dünyevi gerekçeleri hukukun temeline katması Doğru cevap: E Çözüm: İkinci açıklama akıl ve ortak ihtiyaç vurgusu yapar. Bu, bütün inançların yok olduğu veya hiçbir ahlaki soru kalmadığı iddiası değildir. Soru 2 Bir topluluk ticaret biçimi değişince kurallarını gözden geçirir; yeni kuralın gerekçesini yalnız geçmişte böyle yapılmasına değil, tarafların güncel ihtiyaçlarına ve tutarlı ölçütlere dayandırır. Bu örnek hangi yönelimi gösterir? A) Bir normun tartışılmasının mantıken imkânsızlığını B) Gerekçenin yalnız geçmişin tekrarı olmasını C) Her değişikliğin sırf yeni olduğu için doğru olmasını D) Bütün kuralların kişisel zevkle eşitlenmesini E) Normu ortak yaşamın koşulları ve rasyonel değerlendirmeyle temellendirmeyi Doğru cevap: E Çözüm: Geçmişe atıf tek başına yeterli sayılmamış; ihtiyaç ve tutarlı gerekçe aranmıştır. Değişiklik de bu ölçütlerle değerlendirilir. Soru 3 Bir yorumcu hukukun dünyevi gerekçelerle tartışılmasını, bütün dönem ve toplumların bir anda aynı hukuk anlayışına geçmesi diye anlatır. Bu yorum neden aşırıdır? A) Bir değişimin mümkün olduğunu kabul etmesi B) Kuralların kaynağını tartışması C) Toplumsal ihtiyaçları araştırması D) İnsan aklından söz etmesi E) Bir düşünsel yönelimi bütün toplumlar için eşzamanlı ve tek tip dönüşüm sayması Doğru cevap: E Çözüm: Dünyevi temellendirme bir yönelimi ifade eder. Bunun her yerde aynı anda ve aynı ölçüde gerçekleştiği için ayrıca tarihsel kanıt gerekir.