11. SINIF · Felsefe
Hukukun Kaynağı
Aşağıdaki soruları cevapla!
Soru metinleri ve çözümleri
Soru 1 Bir düşünce modelinde yönetim, tek tek kişilerin her an değişen isteğini değil, birlikte yaşamanın ortak iyisini gözetmekle açıklanır. Kuralların bu amacı akılla belirlenmiş ölçütlere bağlaması istenir. Bu modelde yasanın gerekçesi hangisidir? A) İnsanın hiçbir durumda düşünemeyeceğini savunması B) Bütün kişilerin aynı isteği taşıdığını varsayması C) Çatışan kişisel istekler karşısında ortak yaşamın iyisini gözeten ölçüt oluşturması D) Her kuralın yalnız gelir artırmaya yönelik olması E) Yöneticinin kişisel zevkini her alanda zorunlu kılması Doğru cevap: C Çözüm: Model ortak yarar ve akılsal ölçüt ilişkisine dayanır. Kişisel isteklerin varlığı inkâr edilmez; bunların tek ölçüt yapılması yeterli sayılmaz. Soru 2 Bir öğrenci, ortak yararı gözeten kuralların gereğinden söz eden metni bütün bireysel ihtiyaçların değersiz sayılması diye aktarır. Bu aktarımın sorunu nedir? A) Kuralların gerekçesini sorması B) Ortak ölçüt arayışını bireylerin tüm değer ve ihtiyaçlarının yokluğu sanması C) İhtiyaçları tartışmaya açması D) Bir modelin amacını araştırması E) Kişilerin bir arada yaşadığını söylemesi Doğru cevap: B Çözüm: Ortak yarar arayışı bireylerin bulunmadığı veya değersiz olduğu anlamına gelmez. Mesele farklı ihtiyaçların nasıl birlikte gözetileceğidir. Soru 3 Kurgusal bir kentte su kullanımı kuralı tartışılır. Yalnız çok tüketenin isteği yerine bütün hanelerin asgari erişimini ve kaynağın devamını gözeten gerekçe önerilir. Bu öneri hangi yönüyle ortak yarar anlayışını örnekler? A) Kuralı kişilerin kullanımından bağımsız sayması B) Kaynağın sınırını bütünüyle inkâr etmesi C) Tekil talebin ötesinde herkesin ilişkili olduğu yaşam koşulunu gözetmesi D) En güçlü kişinin isteğini tek gerekçe yapması E) Her talebi aynı miktarda ve aynı anda karşılaması Doğru cevap: C Çözüm: Öneri yalnız belirli tüketicinin isteği değil ortak erişim ve süreklilik üzerinde durur. Her talebin aynen karşılanması amaçlanmaz.