11. SINIF · Felsefe
Hukuk ve İnsan
Aşağıdaki soruları cevapla!
Soru metinleri ve çözümleri
Soru 1 Kurgusal bir kampüste kaybolan ekipmanı bulmak için kurulan izleme sistemi, amacı dışında kullanılarak öğrencilerin kişisel ilişkilerini listelemeye başlar. Bu örnek hangi sonucu destekler? A) İzleme imkânı varsa her kişisel bilgi ortak mal olur. B) Teknik yarar bulunduğunda denetim gereksizdir. C) Belirli bir yarar için kurulan sistem, kullanım sınırları gözetilmediğinde mahremiyet riski doğurabilir. D) Bir sistemin başlangıç amacı sonraki bütün kullanımları haklılaştırır. E) Veri toplanması bütün sorunları kendiliğinden önler. Doğru cevap: C Çözüm: Başlangıçtaki eşya bulma amacı, kişisel ilişki verisinin toplanmasıyla aynı değildir. Örnek amaç dışı genişlemenin hak riskini gösterir. Soru 2 Bir kurum, giriş yoğunluğunu ölçmek için yalnız toplam sayı tutabilecekken bütün ziyaretçilerin hareketlerini süresiz kaydetmeyi önerir. Kurul bu ek verinin neden gerekli olduğunu sorar. Kurulun sorusu hangi değerlendirmeye yöneliktir? A) Bütün teknolojilerin aynı sonucu doğuracağına B) Ziyaretçilerin haklarının teknik bir ayrıntı olduğuna C) Veri miktarı arttıkça her zaman daha adil karar çıkacağına D) Sayıların hiçbir koşulda ölçülemeyeceğine E) Toplanan veri kapsamının amaçla ilişkili ve gerekçeli olup olmadığına Doğru cevap: E Çözüm: Kurul ölçümü peşinen reddetmez; amaç için neden daha geniş ve sürekli izleme gerektiğini sorar. Böylece yararla hak etkisini birlikte değerlendirir. Soru 3 Bir raporda güvenlik aracının bazı kayıpları azalttığı, ancak ilgisiz kişisel bilgileri de erişime açtığı yazılıdır. Öğrenci raporu yalnız ilk sonuçla özetler. Bu özetin temel eksiği nedir? A) Bir yararın varlığını kabul etmesi B) Bir raporun sonucunu kısa ifade etmesi C) Kayıpların karşılaştırılabileceğini düşünmesi D) Teknik uygulamadan söz etmesi E) Araç değerlendirmesinde bildirilen hak riskini görünmez kılması Doğru cevap: E Çözüm: Rapor hem yarar hem risk bildirir. Yalnız kaybın azalmasını aktarmak aracın haklar üzerindeki etkisini değerlendirme dışında bırakır.