11. SINIF · Felsefe
Hukuk ve İnsan
Aşağıdaki soruları cevapla!
Soru metinleri ve çözümleri
Soru 1 Bir ders örneğinde bir kişinin kendisine ait çalışma masasını kullanması, bir süreliğine başkasına vermesi veya elden çıkarması ele alınır. Soruda bu işlemlerin hangi temel hak alanında tartışıldığı sorulur. En uygun yanıt hangisidir? A) Mülkiyet hakkı B) Eğitim hakkı C) Düşünceyi açıklama özgürlüğü D) Din ve vicdan özgürlüğü E) Adil yargılanma hakkı Doğru cevap: A Çözüm: Nesneye sahip olma, ondan yararlanma ve üzerinde tasarrufta bulunma mülkiyet kavramıyla ilişkilidir. Örnek belirli bir işlemin güncel hukuki koşullarını bildirmemektedir. Soru 2 Bir öğrenci ödünç aldığı bisikleti kullanabilmesiyle bisikletin sahibi olmasını aynı sayar. Arkadaşı kullanım izninin her türlü tasarruf yetkisini kendiliğinden vermediğini söyler. Arkadaşı hangi ayrımı vurgular? A) Ödünç almanın bütün sorumlulukları ortadan kaldırması B) Bir kişinin nesneye ad verebilmesi ile onu görmesi C) Belirli amaçla kullanabilme ile mülkiyete dayalı tasarrufun aynı olmadığı D) Sahipliğin yalnız nesnenin rengine bağlı olması E) Bir nesnenin hareket edebilmesi ile durabilmesi Doğru cevap: C Çözüm: Kullanım izni sınırlı olabilir; nesnenin sahibi olma ile aynı kapsamda değildir. Bu yüzden kullanma olanağından bütün tasarrufların yetkisi çıkarılamaz. Soru 3 Bir metin mülkiyeti bir mal üzerinde kullanma ve tasarruf imkânıyla açıklar. Bir yorumcu buradan mal sahibinin başkalarının haklarını her durumda dikkate almadan davranabileceğini çıkarır. Yorumun sorunu nedir? A) Metinde nesneden söz edildiğini fark etmesi B) Tasarruf kavramını incelemesi C) Bir hak alanını tanımlamaktan bütün kullanım sınırlarının yokluğu sonucuna geçmesi D) Mülkiyetin bir hak alanı olduğunu söylemesi E) Bir malın kullanılabileceğini kabul etmesi Doğru cevap: C Çözüm: Mülkiyetin tanımı tek başına her kullanımın sınırsız olacağını göstermez. Hakların birbiriyle ilişkisi ve kullanım koşulları ayrıca değerlendirilir.