11. SINIF · Felsefe
Hukuk ve İnsan
Aşağıdaki soruları cevapla!
Soru metinleri ve çözümleri
Soru 1 Bir görüş insanın yalnız insan olmasından kaynaklanan değeri hakların temeline yerleştirir. Diğeri, hakların kapsamının ortak kurum ve kurallar içinde tanımlandığını vurgular. İki görüş arasındaki doğrudan tartışma hangisidir? A) Kurumların hangi binada bulunduğu B) İnsanların aynı dili konuşup konuşmadığı C) Bir eylemin kaç dakika sürdüğü D) Bir belgenin kaç nüsha basıldığı E) Hakların insanın içkin değerine mi, toplumsal tanınma düzenine mi dayandığı Doğru cevap: E Çözüm: İki görüş hakların kaynağı ve tanınması arasındaki ilişkiye farklı ağırlık verir. Bu kavramsal tartışma fiziksel ayrıntılardan farklıdır. Soru 2 Bir öğrenci, bir hakkın kurumlar içinde tanımlandığı savından o kurumun tanımadığı kişilerin insan olarak hiçbir değerinin bulunmadığı sonucunu çıkarır. Bu çıkarımın ek gerekçe gerektiren adımı nedir? A) Bir hak iddiasının kapsamını sormak B) Kurumların hak tanımlarını incelemek C) Farklı kaynak görüşlerini karşılaştırmak D) İnsan değerini tartışmaya açmak E) Kurumsal tanınma açıklamasından insanın değerinin bütünüyle yokluğu sonucuna geçiş Doğru cevap: E Çözüm: Bir hakkın toplumsal düzen içinde nasıl belirlendiğini açıklamak, tanınmayan kişinin insanlık değerini reddetmeyi tek başına gerektirmez. Öğrenci daha güçlü bir sonuca geçmiştir. Soru 3 Bir düşünce deneyinde bir topluluk kendi üyelerine bazı güvenceler tanır. Bir eleştirmen, dışarıdaki kişilerin de insan olmalarından kaynaklanan talepleri bulunabileceğini sorar. Eleştirmenin sorusu neyi gündeme getirir? A) Hakların yalnız istatistiksel çoğunlukla ölçüleceğini B) Topluluğun tanımasıyla sınırlı hak anlayışının evrensel insan değeri karşısındaki sınırını C) Bir üyeliğin bütün ahlaki tartışmaları bitirdiğini D) Bütün toplulukların aynı nüfusa sahip olması gerektiğini E) Kurum bulunmayan yerde insanın fiziksel olarak var olamayacağını Doğru cevap: B Çözüm: Eleştirmen üyeliğin dışında kalan insanın değerinden hareket eder. Soru toplumsal tanınma ile evrensel hak iddiasının ilişkisini açar.