11. SINIF · Felsefe
Edebiyat-Felsefe İlişkisi
Aşağıdaki soruları cevapla!
Soru metinleri ve çözümleri
Soru 1 Bir şair insanın dünyayla bağını simgelerle anlatır. Bir filozof bu şiirden dil ve varlık soruları çıkarır;şiiri yalnız kendi sistemine örnek olacak tek anlama kapatmamaya çalışır. Bu yaklaşım hangi ilişkiyi gösterir? A) Şiirin bütün anlamının tek kavramla kesin tükenmesini B) Sanatın yalnız felsefe kitabını kopyalamasını C) Her yorumun metinden tamamen bağımsız olmasını D) Felsefenin hiçbir edebî metinden yararlanamamasını E) Sanatsal metinden beslenen ama onun özgün anlatımını da gözeten felsefi yorum Doğru cevap: E Çözüm: Felsefi yorum etkileşim kurabilir;metnin tek ve yalnız araçsal okumasına indirgenmek zorunda değildir. Soru 2 Bir yazar felsefi kimlik tartışmalarından yararlanarak bir karakter kurar. Daha sonra okurlar karakter deneyiminin bu tartışmalara yeni sorular eklediğini fark eder. Buradaki etkileşimin yönü hangisidir? A) Yalnız felsefeden edebiyata ve geri dönüşsüz B) Hiç ilişki kurulmayan C) İki yönlü D) Bütün yöntemlerin özdeş olduğu E) Yalnız edebiyattan felsefeye ve geri dönüşsüz Doğru cevap: C Çözüm: Düşünce anlatıyı beslerken,anlatı da düşünceye soru ekler. Tam yöntem özdeşliği gerekmez. Soru 3 Bir öğrenci şiiri bir felsefi tezin yalnız süslü kopyası sayar. Öğretmen şiirin çağrışım,ses ve deneyim katmanlarının da değerlendirilmesini ister. Öğretmen hangi indirgemeye karşıdır? A) Şiirde kavram aranmasına B) Felsefi yorum yapılmasına C) Metinlerin ilişkilendirilmesine D) Sanatsal eserin tüm anlamını tek kuramsal önermeye düşürmeye E) Gerekçelerin açıklanmasına Doğru cevap: D Çözüm: Eser felsefi yorumla ilişkilendirilebilir;ama sanatın özgün biçim ve deneyimi tek önermeyle tümüyle karşılanmayabilir.