11. SINIF · Fizik
Fiber Optik
Aşağıdaki soruları cevapla!
Soru metinleri ve çözümleri
Soru 1 Tek renkli ışık, homojen ve durgun çekirdek içinde incelenir. Ana çizgi kablo boyunca iletim yönünü; büyütme yerel ışın yolunu gösterir. I. Işın büyük indisli çekirdekten küçük indisli örtüye yönelmektedir. II. Verilen arayüzde tam iç yansıma koşulu sağlanır. III. Camdaki sürati boşluktaki c’ye eşittir. Gerekirse sin60° ≈ 0,866 alınabilir. İndis, yerel yansıma ve çekirdekteki sürat birlikte değerlendirildiğinde hangi önermeler doğrudur? A) I ve II B) Yalnız III C) Yalnız I D) I ve III E) II ve III Doğru cevap: A Çözüm: Çekirdek indisi örtüden büyüktür. Kritik açı için sinθc = 1,20/1,50 = 0,80; sin60° daha büyük olduğundan i kritik açıdan büyüktür. Tam iç yansıma olur. Homojen çekirdekte v = c/n olduğundan sürat c’den küçüktür; III yanlıştır. Soru 2 Homojen ve durgun çekirdekte tek renkli ışık için I. örtü indisi çekirdek indisinden büyüktür; II. büyütmedeki yansımada çekirdeğe dönen ışın vardır, yayılan kırılmış ışın oluşmaz; III. v = c/n modeliyle çekirdekteki sürat boşluktaki c’den küçüktür önermeleri verilir. Ana görünüm yalnız iletim yönünü belirtir. sin60° ≈ 0,866 alınabilir. İndis, yerel yansıma ve çekirdekteki sürat birlikte değerlendirildiğinde hangi önermeler doğrudur? A) Yalnız I B) II ve III C) I, II ve III D) I ve II E) Yalnız II Doğru cevap: B Çözüm: Örtü indisi 1,28, çekirdek indisi 1,60 olduğundan I ters karşılaştırmadır. Oran 0,80 olup verilen açı kritik açıdan büyüktür. İdeal arayüz modelinde yayılan kırılmış ışın yoktur. Çekirdekteki v = c/1,60 sürati c’den küçüktür. Soru 3 Tek renkli ışık için çekirdeğin indisi ve diğer koşullar sabittir. I. Büyük indisli çekirdekten daha küçük indisli örtüye yönelme söz konusudur. II. Kritik açı koşulu sağlandığından büyütmede tam iç yansıma görülür. III. Her yansıma aynı çekirdekte ışığın süratini zorunlu olarak daha küçük bir değere indirir. Ana görünüm kablo rotasını gösterir. sin60° ≈ 0,866 alınabilir. İndis, yerel yansıma ve çekirdekteki sürat birlikte değerlendirildiğinde hangi önermeler doğrudur? A) Yalnız III B) I ve III C) I ve II D) II ve III E) Yalnız I Doğru cevap: C Çözüm: 1,12/1,40 = 0,80 olduğundan 60° kritik açıdan büyüktür; I ve II uygundur. Aynı homojen çekirdekte ve aynı frekansta yansıma yönü değiştirir, v = c/n modelindeki sürati her yansımada azaltmaz. Sürat boşluktaki c’den zaten küçüktür; kayıp ile sürat değişimi aynı kavram değildir.