11. SINIF · Fizik
Fiber Optik
Aşağıdaki soruları cevapla!
Soru metinleri ve çözümleri
Soru 1 Bir şehirde üç fiber bağlantısı planlanır: kavşak kamerası–kontrol merkezi, raylı sistem istasyonu–sinyal merkezi ve bina–veri merkezi. Bu görevler optik verici ve alıcılı haberleşme bağlantılarıdır. Kullanım alanı ile fiberin görevi birlikte değerlendirildiğinde uygun açıklama hangisidir? A) Sinyalizasyon verisi taşınabilir; bina ağı bilgisi aynı optik taşıma ilkesine uyarlanamaz. B) Kamera görüntüsü, sinyalizasyon verisi ve ağ bilgisi optik sinyale kodlanarak taşınabilir. C) Kamera görüntüsü taşınabilir; sinyalizasyon verisi aynı optik taşıma ilkesine uyarlanamaz. D) Üç bağlantının ortak görevi, çevredeki bütün elektromanyetik paraziti yok etmektir. E) Üç bağlantının ortak görevi, araç ve binaların ana yük akımını camdan geçirmektir. Doğru cevap: B Çözüm: Üçü de verinin optik sinyale kodlanmasına uygun kullanım alanlarıdır. Fiberin amacı cam lifte metal güç hattı gibi ana yük akımını taşımak veya çevredeki parazit kaynaklarını ortadan kaldırmak değildir. Soru 2 Bir hava aracının iki elektronik birimi, bir kampüsün iki binası ve güvenlik kamerası merkezi arasında uygun optik veri bağlantıları düşünülür. Kullanım alanı ile fiberin görevi birlikte değerlendirildiğinde uygun açıklama hangisidir? A) Farklı görevlerdeki veriler aynı temel optik iletim mekanizmasından yararlanabilir. B) Yalnız hava aracında metal teldeki akımın doğrudan camda taşınması zorunludur. C) Yalnız kampüs bağlantısında vericinin optik sinyali üretmesine gerek yoktur. D) Yalnız kamera bağlantısında alıcı bulunmadan veri kendiliğinden elde edilir. E) Farklı içeriklerin taşınması, optik ortamın her görevde farklı temel fizik yasasıyla çalıştığını gösterir. Doğru cevap: A Çözüm: Verinin içeriği değişse de verici-optik ortam-alıcı zinciri kullanılabilir. Belirtilen görevlerden biri kaynağı, alıcıyı veya optik taşıma mekanizmasını kendiliğinden kaldırmaz. Soru 3 Bir öğrenci uygun fiber bağlantıları için “Kamera görüntüsü, sayısal ölçüm ve internet verisi aynı altyapıda taşınabilir; fakat altyapı kapasitesi ve uç birimler bu görevlere uygun seçilmelidir” der. Kullanım alanı ile fiberin görevi birlikte değerlendirildiğinde uygun açıklama hangisidir? A) Yanlıştır; fiber kullanılması uç donanım seçimini ve veri kapasitesini önemsiz kılar. B) Yanlıştır; aynı fiber bağlantıda iki farklı türde bilgi bulunması fiziksel olarak yasaktır. C) Yanlıştır; veri türleri farklıysa kırılma indisi koşulları tamamen ortadan kalkar. D) Uygulama örneklerini ve sistem koşullarını birlikte doğru değerlendirmiştir. E) Yanlıştır; kamera görüntüsü optik sinyale kodlanabilse bile sayısal ölçüm kodlanamaz. Doğru cevap: D Çözüm: Farklı bilgi türleri uygun kodlama ve sistem tasarımıyla optik taşınabilir. Öğrenci kapasite ile uç birimleri ayrıca dikkate alarak olanak ile garanti arasındaki ayrımı korumuştur.