9. SINIF BİYOLOJİ
Üreme
Yaşam • Ekim
Soru metinleri ve çözümler
Soru 1 Bir ana maya hücresinde oluşan tomurcuk ayrılarak bağımsız bir birey hâline geliyor; olayda gamet birleşmesi gerçekleşmiyor. Bu olay en doğrudan hangi kavramla açıklanır? A) Üreme hücrelerinin birleşmesi B) Yalnız suyla şişme C) Eşeysiz üreme D) Yalnız bireysel büyüme E) Döllenme Doğru cevap C. Döllenme olmadan yeni bağımsız bireyin oluşması eşeysiz üremeyle uyumludur. Aynı bireyin yalnız kütle veya hacim artışı verilmemiştir. Soru 2 Bir deneyde mayaların döllenme olmadan yeni bireyler oluşturduğu izleniyor. İzlenen soyda kullanılan genetik belirteç bakımından yeni bir mutasyon saptanmıyor. Bu sınırlı gözlem için hangi yorum uygundur? A) Döllenmesiz çoğalma eşeysiz üremedir; gözlem dışında mutasyon olasılığı yok sayılmaz. B) Mutasyon izlenmemesi bütün koşullarda genetik değişimin imkânsız olduğunu kanıtlar. C) Her eşeysiz üreme olayında gamet birleşmesi zorunludur. D) Bağımsız yeni bireyler oluşsa da bu yalnız ana bireyin büyümesidir. E) Bu olay mutlaka mayoz ve döllenme içerir. Doğru cevap A. Verilen gözlem döllenmesiz yeni birey oluşumudur. İzlenen aralıkta mutasyon görülmemesi, eşeysiz üremede hiçbir zaman genetik değişiklik olmayacağı anlamına gelmez. Soru 3 A. Uygun bir bitki türünde köklendirilen dal bağımsız yeni bitki oluşturabilir. B. Aynı yaprağın yalnız su alıp şişmesi her zaman eşeysiz üremedir. C. Döllenmesiz üreme yeni bağımsız birey oluşumuna yol açabilir. Doğru ifadeler hangileridir? A) A ve C B) Yalnız B C) B ve C D) A ve B E) A, B ve C Doğru cevap A. A ve C döllenmesiz yeni birey oluşumunu doğru açıklar. B aynı bireyin büyümesini üremeyle karıştırmıştır. Bitkilerde uygun örneklerde vejetatif yollarla yeni bireyler oluşabilir.