9. SINIF KİMYA
Dipol Dipol Etkileşimi
Çeşitlilik • Ocak
Soru metinleri ve çözümler
Soru 1 Saf sıvı HBr molekülleri ele alınıyor. I. Moleküller arasında dipol–dipol çekimi bulunur. II. Bu etkileşim molekülün içindeki H–Br kovalent bağının adıdır. III. Moleküller arasında London kuvvetleri de bulunur. Hangi yargılar doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız III C) Yalnız II D) I ve III E) I ve II Doğru cevap D. HBr polar bir moleküldür; molekülleri arasında dipol–dipol ve London çekimleri vardır. H–Br bağı ise molekül içi kovalent bağdır. Soru 2 Saf sıvı SO₂ moleküllerinin kalıcı dipol momenti vardır. I. SO₂ molekülleri arasında dipol–dipol çekimi görülebilir. II. Dipol–dipol çekimi bir molekülün kısmi pozitif ucu ile diğerinin kısmi negatif ucu arasında oluşabilir. III. Kalıcı dipole sahip her molekül mutlaka hidrojen bağı yapar. Hangi yargılar doğrudur? A) I ve II B) Yalnız III C) Yalnız I D) Yalnız II E) I ve III Doğru cevap A. SO₂ polardır ve kalıcı dipolleri birbirini çeker. Hidrojen bağı için uygun H–F, H–O veya H–N yapısı gerekir; her polar molekül hidrojen bağı yapmaz. Soru 3 HCl ve Cl₂ maddelerinin moleküller arası çekimleri karşılaştırılıyor. I. HCl molekülleri arasında dipol–dipol etkileşimi bulunur. II. Cl₂ molekülleri kalıcı dipole sahip oldukları için dipol–dipol etkileşimi yapar. III. Her iki maddenin molekülleri arasında London kuvvetleri bulunur. Hangi yargılar doğrudur? A) Yalnız III B) I ve III C) Yalnız II D) Yalnız I E) I ve II Doğru cevap B. HCl polar, Cl₂ apolardır. Bu nedenle dipol–dipol HCl için vardır, Cl₂ için yoktur. London kuvvetleri her ikisinde de bulunur.