AYT FİZİK
Transformatörler Testi
Düzeneği inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru kökleri, seçenekler, cevaplar ve çözümler
Görseldeki voltmetrelerin ölçtüğü sekonder gerilimleri için hangi ifade doğrudur? A) Vx sıfırdır; Vy, Y primer geriliminin dörtte biridir. B) Vx, X primer geriliminin iki katıdır; Vy sıfırdır. C) Vx sıfırdır; Vy, Y primer geriliminin dört katıdır. D) Vx ve Vy sıfırdır. E) Vx, X primer geriliminin yarısıdır; Vy, Y primer geriliminin dörtte biridir. Doğru cevap: A Çözüm: X’te sabit doğru akım sabit manyetik akı oluşturur; geçici rejim dışında sekonderde gerilim indüklenmez. Y için Vs/Vp = Ns/Np = 200/800 = 1/4 olur. Sarım oranını sabit doğru akıma uygulamak veya AC devresinin gerilimini sıfır almak yanlıştır. R ve S sekonderlerindeki Vr ve Vs gerilimleri için doğru karşılaştırma hangisidir? A) Vr, R primer geriliminin iki katıdır; Vs, S primer geriliminin üç katıdır. B) Vr sıfırdır; Vs, S primer geriliminin üçte biridir. C) Vr, R primer geriliminin yarısıdır; Vs sıfırdır. D) Vr sıfırdır; Vs, S primer geriliminin üç katıdır. E) Vr ve Vs sıfırdır. Doğru cevap: D Çözüm: R’de akım ve akı değişmediği için Vr = 0’dır. S’de değişen akı gerilim indükler. İdeal S için Vs/Vp = 450/150 = 3’tür. Diğer seçenekler sabit akımda indüksiyon olduğunu varsayar veya sarım oranını ters kullanır. Vm ve Vn sekonder gerilimleri hangi seçenekte doğru verilmiştir? A) Vm sıfırdır; Vn, N primer geriliminin dört katıdır. B) Vm, M primer geriliminin iki katıdır; Vn sıfırdır. C) Vm, M primer geriliminin yarısıdır; Vn sıfırdır. D) Vm, M primer geriliminin yarısıdır; Vn, N primer geriliminin dört katıdır. E) Vm ve Vn sıfırdır. Doğru cevap: C Çözüm: M’de Vm/Vp = 300/600 = 1/2’dir. N’de zamanla değişen akı bulunmadığından Vn = 0’dır. N’nin sarım sayısının büyük olması, sabit akıyla gerilim üretmesini sağlamaz.