AYT MANTIK
Çıkarım Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru kökleri, seçenekler, cevaplar ve çözümler
Yalnızca verilen önermeler arasındaki mantıksal ilişki dikkate alındığında, bu çıkarımı geçerli kılmak için I. öncüle hangi önerme yazılmalıdır? A) Toplantı çevrim içi yapılıyor ise tutanak imzalanmıştır. B) Tutanak imzalanmıştır ise toplantı çevrim içi yapılmıyor. C) Tutanak imzalanmamıştır ise toplantı çevrim içi yapılıyor. D) Toplantı çevrim içi yapılmıyor ise tutanak imzalanmamıştır. E) Tutanak imzalanmamıştır ise toplantı çevrim içi yapılmıyor. Doğru cevap: B Çözüm: “Toplantı çevrim içi yapılıyor” önermesine p, “Tutanak imzalanmıştır” önermesine q denilsin. Verilen ikinci öncül p, sonuç ise q’nun değillemesidir (¬q). “Tutanak imzalanmıştır ise toplantı çevrim içi yapılmıyor.” koşullu önermesi q → ¬p biçimindedir. Bu önerme, karşıt tersi olan p → ¬q ile eşdeğerdir. p doğru olduğundan ¬q zorunlu olarak çıkar. Diğer seçeneklerin her birinde p ve q birlikte doğru olduğunda her iki öncül doğru kalırken sonuç yanlış olur; bu yüzden geçerli bir çıkarım sağlamaz. Yalnızca verilen önermeler arasındaki mantıksal ilişki dikkate alındığında, bu çıkarımı geçerli kılmak için I. öncüle hangi önerme yazılmalıdır? A) Deniz arşivde çalışmıyor ise Ece kütüphanede değildir. B) Ece kütüphanede değildir ise Deniz arşivde çalışıyor. C) Ece kütüphanede değildir ise Deniz arşivde çalışmıyor. D) Deniz arşivde çalışıyor ise Ece kütüphanededir. E) Ece kütüphanededir ise Deniz arşivde çalışmıyor. Doğru cevap: E Çözüm: “Deniz arşivde çalışıyor” önermesine p, “Ece kütüphanededir” önermesine q denilsin. Verilen ikinci öncül p, sonuç ise q’nun değillemesidir (¬q). “Ece kütüphanededir ise Deniz arşivde çalışmıyor.” koşullu önermesi q → ¬p biçimindedir. Bu önerme, karşıt tersi olan p → ¬q ile eşdeğerdir. p doğru olduğundan ¬q zorunlu olarak çıkar. Diğer seçeneklerin her birinde p ve q birlikte doğru olduğunda her iki öncül doğru kalırken sonuç yanlış olur; bu yüzden geçerli bir çıkarım sağlamaz. Yalnızca verilen önermeler arasındaki mantıksal ilişki dikkate alındığında, bu çıkarımı geçerli kılmak için I. öncüle hangi önerme yazılmalıdır? A) Dosya kurula gönderilmiştir ise başvuru onaylanmamıştır. B) Dosya kurula gönderilmemiştir ise başvuru onaylanmamıştır. C) Başvuru onaylanmamıştır ise dosya kurula gönderilmemiştir. D) Dosya kurula gönderilmemiştir ise başvuru onaylanmıştır. E) Başvuru onaylanmıştır ise dosya kurula gönderilmiştir. Doğru cevap: A Çözüm: “Başvuru onaylanmıştır” önermesine p, “Dosya kurula gönderilmiştir” önermesine q denilsin. Verilen ikinci öncül p, sonuç ise q’nun değillemesidir (¬q). “Dosya kurula gönderilmiştir ise başvuru onaylanmamıştır.” koşullu önermesi q → ¬p biçimindedir. Bu önerme, karşıt tersi olan p → ¬q ile eşdeğerdir. p doğru olduğundan ¬q zorunlu olarak çıkar. Diğer seçeneklerin her birinde p ve q birlikte doğru olduğunda her iki öncül doğru kalırken sonuç yanlış olur; bu yüzden geçerli bir çıkarım sağlamaz.