AYT PSİKOLOJİ
Freud’un kişilik kuramı: İd, ego ve süperego Testi
Aşağıdaki soruları cevapla!
Soru metinleri, cevaplar ve çözümler
Soru 1 Ece, vitrindeki pahalı kulaklığı görünce onu hemen almak ister. Ancak elindeki paranın eve dönüş yolculuğuna da yetmesi gerektiğini hesaplar. Kulaklığı almaktan bütünüyle vazgeçmek yerine, yol parasını ayırıp kalan parayı biriktirmeye ve satın almayı sonraki aya ertelemeye karar verir. Freud’un kuramına göre Ece’nin isteğini ekonomik koşullarla uzlaştırmasını sağlayan kişilik yapısı hangisidir? A) İd B) Süperego C) Bilinç öncesi D) Ego E) Bilinç dışı Doğru cevap: D Çözüm: Doğru cevap D. A) İd hemen doyum ister; paranın başka gereksinimlere de yetmesini hesaplayarak erteleme yapmaz. B) Süperego ahlaki kuralları ve idealleri temsil eder; burada belirleyici olan vicdani yasak değil, gerçek kaynakların değerlendirilmesidir. C) Bilinç öncesi hatırlanabilen içeriklerle ilgilidir; istekle dış koşulları uzlaştıran kişilik yapısı değildir. D) Ego, gerçeklik ilkesine göre isteğin doyumunu uygun zamana erteler ve mevcut koşullara uyarlar. E) Bilinç dışı bir farkındalık düzeyini ifade eder; gerçekliği gözeterek uzlaşma sağlayan yapının adı ego olmalıdır. Soru 2 Mert, hazırladığı ürünün teslimatı gecikince firmaya öfkeyle bağırmak ister. Böyle yapmasının sorunu çözmeyi güçleştireceğini düşünür. Öfkesini yok saymak yerine, gecikmeyi açıkça belirten ölçülü bir mesaj yazar ve uygulanabilir yeni bir teslim tarihi ister. Psikanalitik kurama göre Mert’in dürtüsünü sonuçları gözeten bir davranışa dönüştürmesini sağlayan yapı hangisidir? A) Süperego B) Ego C) İd D) Bilinç dışı E) Bilinç öncesi Doğru cevap: B Çözüm: Doğru cevap B. A) Süperego ahlaki yasak ve idealleri temsil eder; Mert’in kararında vurgulanan ölçüt sorunu çözmenin gerçekçi yoludur. B) Ego dürtüsel isteği dış koşullarla uzlaştırır; Mert öfkesini sonuç alabileceği uygun bir yolla ifade etmektedir. C) İd öfkenin hemen boşaltılmasını talep edebilir; davranışın sonuçlarını değerlendirip uygun yolu seçmez. D) Bilinç dışı farkındalık dışında kalan içerikleri belirtir; uyarlayıcı düzenlemeyi yapan kişilik yapısının adı değildir. E) Bilinç öncesi hatırlanabilen içeriklerin düzeyidir; dürtüyle gerçeklik arasında aracılık yapan yapı değildir. Soru 3 Bir çevrim içi oyunu sürdürmek isteyen Selin, ertesi sabah uzun bir yolculukta araç kullanacağını hatırlar. Uykusuz kalmasının yolculuğu güçleştireceğini değerlendirir. Oyun isteğini tümüyle reddetmeden, o anki bölümü tamamlayıp uyumaya ve oyuna yolculuktan sonra devam etmeye karar verir. Freud’un kişilik kuramında, Selin’in doyumu dış dünyanın gerekliliklerine göre düzenlemesini hangi yapı açıklar? A) Bilinç öncesi B) İd C) Ego D) Bilinç dışı E) Süperego Doğru cevap: C Çözüm: Doğru cevap C. A) Bilinç öncesi, hatırlanabilecek içeriklerle ilgilidir; doyumu gerçekliğe göre düzenleyen kişilik yapısı değildir. B) İd oyunun verdiği hazzın hemen sürmesini ister; yolculuğun gerektirdiği koşulları değerlendirerek erteleme yapmaz. C) Ego, gerçeklik koşullarını değerlendirip hazzın doyurulması için uygun zaman ve yol bulur. D) Bilinç dışı, farkındalık dışında kalan içeriklerin düzeyidir; belirtilen düzenleyici kişilik yapısını adlandırmaz. E) Süperego ahlaki idealler ve vicdanla ilişkilidir; senaryoda kararın dayanağı ahlaki suçluluk değil, ertesi günün somut koşullarıdır.