AYT SOSYOLOJİ
Toplumsal Statü, Rol ve Saygınlık Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru kökleri, seçenekler, cevaplar ve çözümler
Bu parçadan hangi yargıya ulaşılabilir? A) Kalabalık kentlerde verilmiş statülerin etkisi kazanılmış statülerden daha fazladır. B) Mesleki unvanlar aile içindeki konumdan daha güvenilir bilgiler sunar. C) Statü göstergelerinin anlamları farklı toplumsal çevrelerde aynıdır. D) Farklı statülere ilişkin göstergeler kişinin toplumsal konumunun tanınmasını sağlayabilir. E) Kişiler hakkındaki ilk izlenimler onların gerçek yetkinliklerini yansıtır. Doğru cevap: D Çözüm: Parça farklı kaynaklardan edinilen konumlara ilişkin işaretlerin, kişinin toplumdaki yerinin başkalarınca yorumlanmasında rol oynadığını belirtmektedir. Diğer seçeneklerdeki üstünlük karşılaştırmaları, zorunlu sonuçlar veya göstergelerin her çevrede aynı etkiyi yaptığı iddiaları için parçada yeterli bilgi yoktur. Parçanın desteklediği yargı hangisidir? A) Verilmiş ve kazanılmış statülerin çeşitli işaretleri başkalarının kişiyi konumlandırmasında etkili olabilir. B) Eğitim yoluyla edinilen konumlar toplumsal saygınlığı her durumda yükseltir. C) Akrabalık konumları modern toplumlarda mesleki konumların yerini alır. D) Statü işaretleri bireylerin kendi konumlarını doğru değerlendirmesini sağlar. E) Bir toplumsal konumun göstergeleri farklı gruplarda eşit derecede önemsenir. Doğru cevap: A Çözüm: Parça farklı kaynaklardan edinilen konumlara ilişkin işaretlerin, kişinin toplumdaki yerinin başkalarınca yorumlanmasında rol oynadığını belirtmektedir. Diğer seçeneklerdeki üstünlük karşılaştırmaları, zorunlu sonuçlar veya göstergelerin her çevrede aynı etkiyi yaptığı iddiaları için parçada yeterli bilgi yoktur. Bu açıklamadan hangi sonuca ulaşılır? A) Aile bağlantıları toplumsal değerlendirmede mesleki unvandan daha belirleyicidir. B) Mesleki başarı kişinin aileden edindiği konumu ortadan kaldırır. C) Edinilme yolları farklı statüler, kişinin toplumdaki yerinin algılanmasına birlikte katkıda bulunabilir. D) Toplumsal değerlendirmede olumlu görülmek konumun çabayla kazanılmasına bağlıdır. E) Statülerin edinilme yollarındaki farklılık kişiler arasında zorunlu olarak çatışma yaratır. Doğru cevap: C Çözüm: Parça farklı kaynaklardan edinilen konumlara ilişkin işaretlerin, kişinin toplumdaki yerinin başkalarınca yorumlanmasında rol oynadığını belirtmektedir. Diğer seçeneklerdeki üstünlük karşılaştırmaları, zorunlu sonuçlar veya göstergelerin her çevrede aynı etkiyi yaptığı iddiaları için parçada yeterli bilgi yoktur.