TYT FELSEFE
18–19. Yüzyıl Felsefesinde Öne Çıkan Problemler ve Görüşler Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Hegel’e göre felsefi düşünce, görünüşte dağınık duran olguların akılsal bağlantılarını kavrayabilir. Bu bağlantılar düşünürün keyfî biçimde eklediği kurallar olarak görülmez. Bu görüş hangi kabulü içerir? A) Akıl yalnız duyumları sıralayabilir. B) Gerçekliğin yapısıyla düşüncenin akılsal yapısı arasında bağ vardır. C) Nesnelerin yapısı hiçbir biçimde kavranamaz. D) Düşünce sadece gözlemleri tekrarlar. E) Gerçeklik yalnız kişinin anlık duygusudur. Doğru cevap: B Çözüm: Hegelci yaklaşımda akılsal yapı gerçeklikle bağlantılıdır. Düşünce bu yapıyı kavrayabilir. Bir düşünür, felsefi araştırmanın gözle görünen özellikleri sıralamakla bitmediğini savunur. Ona göre akıl, gerçekliğin iç işleyişini oluşturan kavramsal bağlantıları açığa çıkarabilir. Bu yaklaşım hangi varsayımla uyumludur? A) Varlık akıl tarafından hiçbir şekilde anlaşılamaz. B) Kavramlar gerçekliğe bütünüyle yabancıdır. C) Gerçeklik akılsal bir düzen içerir. D) Varlık hakkında yalnız duyusal izlenimler bilgi verir. E) Akıl ile varlık arasında aşılmaz bir kopukluk vardır. Doğru cevap: C Çözüm: Kavramsal bağlantıların gerçekliğin işleyişini açıklayabilmesi, gerçekliğin akılsal bir düzen taşıdığı kabulüne dayanır. Bir öğrenci, ‘Hegel için akıl dış dünyayı hiçbir zaman kavrayamaz, yalnızca kendi uydurduğu şemaları tanır.’ der. Öğretmeni, düşünce ile gerçeklik arasındaki ilişkiyi yeniden incelemesini ister. Öğretmenin düzeltmesi hangisi olabilir? A) Hegel aklın varlığın akılsal yapısını kavrayabileceğini savunur. B) Hegel’e göre varlığın yapısı tümüyle rastlantısaldır. C) Hegel felsefeyi duyumların sayılmasıyla sınırlar. D) Hegel aklın yalnız kişisel duyguları tanıdığını ileri sürer. E) Hegel’de doğru düşüncenin ölçütü çoğunluğun onayıdır. Doğru cevap: A Çözüm: Hegel, aklın yapısıyla gerçekliğin yapısı arasında bir bağ kurduğu için bu kopukluğu kabul etmez.