TYT FELSEFE
18–19. Yüzyıl Felsefesinde Öne Çıkan Problemler ve Görüşler Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir düşünür, bir düzenin kendi içinde karşıt eğilimler oluşturduğunu ve bu karşıtlığın yeni bir düzenin ortaya çıkmasına yol açtığını savunur. Yeni düzen, önceki ilişkileri değiştirerek içerir. Bu düşünüş hangi yaklaşımı örneklendirir? A) Diyalektik gelişim B) Deneysel doğrulama C) Yöntemli şüphe D) Varlığı değişmez sayma E) Duyusal izlenimleri sıralama Doğru cevap: A Çözüm: Bir düzenin karşıtlığını doğurması ve çatışmanın yeni bir biçimde aşılması diyalektik gelişimi örneklendirir. Bir öğrenci Hegel’in değişim anlayışını ‘Şeyler yalnızca büyüyüp küçülür, ilişkileri aynı kalır.’ diye açıklar. Öğretmeni gelişimde karşıtlığın rolüne dikkat çeker. Öğretmenin yapabileceği düzeltme hangisidir? A) Gelişim yalnızca ölçülebilen nicelik artışıdır. B) Karşıtlıklar düşüncenin gelişmesini bütünüyle engeller. C) Karşıtlık, önceki biçimin dönüşmesine ve yeni bir bütünün oluşmasına yol açabilir. D) Gelişim, her olayın başlangıçtaki biçimine dönmesidir. E) Gerçekliğin hiçbir aşaması diğer aşamalarla ilişkili değildir. Doğru cevap: C Çözüm: Hegelci gelişim, bir biçimin içindeki karşıtlığın aşılmasıyla yeni bir biçim kazanmasını içerir. Bir öğretmen, ‘Diyalektik gelişimde yeni aşama önceki aşamaların basit tekrarı değildir. Onların karşıtlığından doğar ve bu karşıtlığı yeni bir düzeyde ele alır.’ der. Bu açıklamaya göre karşıtlık nasıl bir işlev görür? A) Her türlü değişimin durmasını sağlar. B) Gelişim sürecini yeni bir aşamaya taşır. C) Bütün görüşlerin aynı olduğunu gösterir. D) Gerçekliğin bir daha dönüşemeyeceğini kanıtlar. E) Düşünce ile gerçeklik arasındaki bütün ilişkileri koparır. Doğru cevap: B Çözüm: Karşıtlık, önceki biçimin sınırlarını gösterir ve gelişimin yeni bir aşamasına geçişi mümkün kılar.