TYT FELSEFE
18–19. Yüzyıl Felsefesinde Öne Çıkan Problemler ve Görüşler Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir düşünür, kişinin iyi yaşamı her zaman kendisine hazır biçimde sunulmuş değerleri kabul ederek kuramayacağını savunur. Ona göre birey hangi amaçların değerli olduğuna ilişkin kendi kararlarını verebilmelidir. Bu görüşte ne vurgulanmaktadır? A) Mutluluğun ancak otoriteye bağlı kalarak elde edilmesi B) Kişinin kendi değer ve amaçlarına yön verebilmesi C) İyi yaşamın bütün insanlar için aynı kurallarla belirlenmesi D) İnsanın karar vermekten uzak durması E) Özgürlüğün, toplumsal onayın bir sonucu olması Doğru cevap: B Çözüm: Düşünür iyi yaşamı, kişinin kendisine sunulan değerleri sorgulayıp kendi amaçlarına yön verebilmesiyle ilişkilendirir. Bir öğrenci, toplumda övülen bir yaşam biçiminin kendisine uygun olmadığını fark eder. Nietzsche’den hareketle bu değerleri sorgulamayı ve kendi amaçlarını belirlemeyi özgürleşmenin bir parçası sayar. Öğrencinin tutumu hangi düşünceyi örneklendirir? A) Hazır değerlerin sorgulanıp kişinin kendine ait bir yön belirleyebilmesi B) Başkalarının beklentilerine uymanın mutluluk için yeterli olması C) Toplumun ahlaki yargılarının hiçbir zaman sorgulanmaması D) Herkes için aynı yaşam biçiminin zorunlu kılınması E) Yalnız kişinin maddi kazancının önemsenmesi Doğru cevap: A Çözüm: Öğrenci, başkalarının değerlerini otomatik biçimde kabul etmek yerine kendi amaçlarını belirlemektedir. Bir filozof, ‘İnsanın güçlenmesi başkasının onun adına seçtiği bütün amaçları uygulamasıyla gerçekleşmez. İnsan, yaşamak istediği hayatı sorgular ve ona kendi kararlarıyla biçim verir.’ der. Bu görüş hangisine karşı çıkar? A) Kişinin eylemleri üzerinde düşünmesine B) İnsanın kendi değerlerini sorgulamasına C) Özgür kararların kişiliği biçimlendirmesine D) İyi yaşamın ancak toplumsal buyruklara uymakla kurulabileceğine E) İnsanın amaçlarını yeniden değerlendirebilmesine Doğru cevap: D Çözüm: Filozof kişisel kararları ve amaç belirlemeyi güçlenmeyle ilişkilendirir. İyi yaşamı yalnız itaate bağlamaz.