TYT FELSEFE
Ahlak Felsefesinde Özgürlük ve Sorumluluk Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir düşünür, insanların yazgısının insanı aşan bir güç tarafından baştan belirlendiğini söyler. Kişinin bu yazgıyı değiştirecek özgürlüğü bulunmadığı için onu olup bitenlerden sorumlu tutmaz. Bu yaklaşım hangisidir? A) Otodeterminizm B) İndeterminizm C) Fatalizm D) Faydacılık E) Hazcılık Doğru cevap: C Çözüm: Fatalizm, insanın kendi iradesiyle değiştiremeyeceği kaçınılmaz bir yazgıyı kabul eder. Bir görüşe göre kişilerin neyle karşılaşacağı önceden yazılmıştır. Ne yaparlarsa yapsınlar aynı sonuca varacaklarından, olup biteni kişinin özgür seçimine bağlamak yanlıştır. Bu görüşün özgürlük anlayışı hangi kavramla açıklanır? A) Liberteryanizm B) Fatalizm C) Otodeterminizm D) Ahlaki özerklik E) Ahlaki görecilik Doğru cevap: B Çözüm: Sonucun eylemlerle değiştirilememesi, kaderci özgürlük reddinin belirleyici özelliğidir. İki düşünür insan davranışının belirlenmiş olduğunu ileri sürer. İlki davranışları geçmiş olaylar ve doğa yasalarıyla açıklar. İkincisi, doğal nedenlerden ayrı olarak insanın değiştiremeyeceği önceden yazılmış bir yazgıyı temel alır. İkinci görüşü birinciden ayıran nedir? A) Ahlaki ilkelerin evrensel olduğunu kabul etmesi B) Bireyin kendi karakterini geliştirebileceğini düşünmesi C) Bütün davranışları rastlantı sonucu sayması D) Belirlenmeyi kaçınılmaz bir yazgıya dayandırması E) İnsan eylemini yalnız eğitimle açıklaması Doğru cevap: D Çözüm: İkinci düşünür, geçmiş olayların doğal nedensel etkisinden farklı olarak kaçınılmaz yazgıyı öne çıkarır.