TYT FELSEFE
Ahlak Felsefesinde Özgürlük ve Sorumluluk Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir düşünür, bir makinenin yaptığı hareketin daha önceki koşullarına bağlı olduğunu söylüyor. İnsan kararlarının da aynı biçimde, kişinin geçmişi ve içinde bulunduğu koşulların zorunlu sonucu olduğunu savunuyor. Bu görüş hangi yaklaşıma örnektir? A) İndeterminizm B) Determinizm C) Otodeterminizm D) Kuşkuculuk E) Sezgicilik Doğru cevap: B Çözüm: Görüş insanın kararını önceki nedenlerin zorunlu sonucu sayar. Bu belirlenimciliktir. Bir kişi, kararını kendi isteğiyle verdiğini düşünmektedir. Bir filozof ise isteğin ve kararın ikisinin de önceki fiziksel ve psikolojik koşullar tarafından belirlendiğini savunur. Filozofun vurgusu nedir? A) Kişinin istediğini yapması bütün nedenlerden bağımsızdır. B) Her tercih önceden yazılmış bir kehanetle açıklanmalıdır. C) Kararın nedenleri kişinin seçiyor gibi hissetmesinden bağımsız olarak işler. D) Bir eylem gerçekleşince ona yol açan koşullar ortadan kalkar. E) Kararlar ancak nedeni araştırılmadığında anlaşılabilir. Doğru cevap: C Çözüm: Özgür seçiyormuş gibi hissetmek, verilen açıklamada eylemin önceki koşullarca belirlenmesiyle bağdaşabilir. Eylemi nedensel belirlenimle açıklayan görüş hangisidir? A) Yalnız II B) Yalnız III C) I ve II D) II ve III E) Yalnız I Doğru cevap: E Çözüm: I eylemi önceki nedenlere, III ise çabadan bağımsız yazgıya bağlar. II bu belirlenimi kabul etmez.