TYT FELSEFE
Bilgi Felsefesinin Konusu ve Bilginin İmkânı Problemi Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir yolcu, uzaktaki bir yamacın karlı olup olmadığını sorar. İki tanığın eşit derecede ikna edici fakat karşıt ifadeleri karşısında kararını askıya alır. Yamacın görünüşüyle ilgili tartışmada kesin bir taraf tutma zorunluluğu hissetmediğinde rahatladığını fark eder. Yolcunun tutumu Pyrrhoncu düşünceyle ilişkilendirildiğinde hangisine ulaşılır? A) Her iki tanığın da yanıldığı kesinleşir. B) Kesin yargıdan kaçınmak zihinsel dinginliğe katkı sağlayabilir. C) İç huzur, doğru yargının ölçütüdür. D) Bir tanığın fikrini benimsemek araştırmayı zorunlu olarak bitirir. E) Görünüşler, nesnelerin doğasını kesin olarak açıklar. Doğru cevap: B Çözüm: Karşıt iddiaların eşit güçte görünmesi yargının askıya alınmasına yol açar. Parça bunun dinginliğe katkısını vurgular. Pyrrhoncu bir düşünür, yaşadığı kentin âdetlerine uyar ve güneşli bir günde havanın kendisine sıcak göründüğünü söyler. Bununla birlikte ne kentin âdetlerinin herkes için bağlayıcı olduğunu ne de bu görünüşün havanın gerçek doğasını kesin biçimde açıkladığını ileri sürer. Bu düşünür için hangisi söylenebilir? A) Gündelik hayatta hiçbir tercihte bulunmaz. B) Kentteki kuralları evrensel ahlakın kanıtı sayar. C) Kendi görünüşlerini tüm insanların paylaşması gerektiğini düşünür. D) Gündelik yaşama katılırken kesinlik iddialarından kaçınır. E) Gözlemlerini gerçekliğin değişmez yasalarına dönüştürür. Doğru cevap: D Çözüm: Âdete uymak ve bir görünüşü dile getirmek, bunlar hakkında kesin ve evrensel bir iddia ileri sürmeyi gerektirmez. Bir tartışmada iki taraf da ölümden sonra ne olduğuna ilişkin kesin bilgiye sahip olduğunu öne sürer. Her iki tarafın da gerekçelerini dinleyen Pyrrhoncu biri bunları eşit güçte bulur. Kendi tutumunu da kesin bir bilgi öğretisine dönüştürmek istemez. Bu kişinin benimsemesi en uygun olan tutum hangisidir? A) İki savdan biri hakkında kesin hüküm vermeyi ertelemek B) Her iki savın da zorunlu olarak yanlış olduğunu ilan etmek C) Çoğunluğun benimsediği savı doğru saymak D) İçini rahatlatan savın doğruluğunu kesin kabul etmek E) Kanıtların eşitliğini iki savın da doğru olduğunun kanıtı saymak Doğru cevap: A Çözüm: Pyrrhoncu tutum, denk görünen gerekçeler karşısında hem kabulü hem reddi kesinleştirmekten kaçınır.