TYT FELSEFE
Bilgi Felsefesinin Konusu ve Bilginin İmkânı Problemi Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir düşünür, bir tanıklığın başka tanıklıklarla doğrulanabileceğini kabul eder. Yine de bütün tanıklıkların benzer bir yanılgıya dayanmadığından kesin olarak emin olunabileceği iddiasını askıda bırakır. Bu tutum hangi yaklaşımı örnekler? A) Akılcılık B) Septisizm C) Pozitivizm D) İdealizm E) Faydacılık Doğru cevap: B Çözüm: Yargının kesinliğini kuşkuyla karşılamak ve yeterli dayanak bulunmadığında yargıyı askıya almak septik tutuma örnektir. Bir okuma grubunda öğrenciler Montaigne’in “Ne biliyorum?” sorusunu tartışıyor. Öğretmen bu soruyu kesinlik iddialarını yeniden incelemeye çağrı olarak yorumluyor. Hangi öğrenci bu yoruma en yakın tutumu sergiler? A) İnancını eski bir metinde bulduğu için kesin sayan B) Deney verisinin yanılmayı imkânsız kıldığını savunan C) Her görüşe eşit oranda katıldığını belirten D) Kendi kanaatinin hangi koşullarda yanlış çıkabileceğini araştıran E) Bilmenin tek ölçütünün pratik kazanç olduğunu söyleyen Doğru cevap: D Çözüm: Kanaatinin hangi koşullarda yanlış çıkabileceğini araştırmak, sahip olunan inancı kesinlik iddiasından ayıran kuşkucu bir tutumdur. Bir düşünce deneyinde bir gözlemci gördüğü manzarayı bütünüyle gerçek sanmaktadır. Daha önce uyanıkmış gibi yaşadığı düşleri anımsayınca, bu yaşantının da düş olup olmadığına hükmetmekte acele etmez. Gözlemcinin yaklaşımı öncelikle hangi felsefi soruya yönelir? A) Yaşantılarımız hakkında kesin bilgiye ulaşabilir miyiz? B) Doğru davranışın amacı mutluluk mudur? C) Sanat gerçeği nasıl temsil eder? D) Meşru yönetimin kaynağı nedir? E) Değişimin temelinde hangi madde vardır? Doğru cevap: A Çözüm: Düş olasılığı bilme iddiasının kesinliğini sınamak için kullanılır. Problem, bir yaşantının kaynağını kesin olarak bilmenin mümkün olup olmadığıdır.