TYT FELSEFE
Bilginin Kaynağı ile İlgili Görüşler Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir düşünür, taşların ağırlığı ve yüzey dokusu hakkındaki bilgimizin, taşları kaldırma ve yüzeylerine dokunma deneyimlerinden başladığını belirtir. Zihnin bu yaşantılar olmadan nesnelere ilişkin içerik üretemeyeceğini ileri sürer. Parçada bilginin kaynağına ilişkin hangi görüş vurgulanmaktadır? A) Dış dünyaya ilişkin bilgilerin deneyimle kazanılması B) Dış dünyanın hiçbir yönünün bilinememesi C) Duyuların bilgiyi her durumda bozması D) Bütün fikirlerin doğuştan bilinmesi E) Bilginin yalnız aklın zorunlu ilkelerinden çıkması Doğru cevap: A Çözüm: Düşünür bilgi içeriğinin nesnelerle yaşanan duyusal karşılaşmalardan geldiğini söyler. Bu, deneyimi bilginin kaynağı sayan yaklaşımdır. Bir kişi daha önce karşılaşmadığı bir kumaşın sıcaklığı, esnekliği ve pürüzlülüğü hakkında yalnız adını duyarak bilgi edinemez. Kumaşa dokunur, onu gerer ve bu yaşantılar üzerinden onun özelliklerini tanımaya başlar. Bir filozof, dış dünyaya ilişkin bilginin de böyle edinildiğini savunur. Bu örnek hangi yargıyı destekler? A) Duyusal özellikler akıldan zorunlu olarak çıkarılır. B) Bilginin ilk malzemesi duyusal deneyimden gelir. C) Doğru bilgi yalnız matematiksel önermelerle sınırlıdır. D) Bir nesnenin herhangi bir özelliğine ilişkin bilgi edinilemez. E) Kişinin deneyim öncesi fikirleri her nesneyi eksiksiz açıklar. Doğru cevap: B Çözüm: Örnekte özellikler, kumaşla doğrudan temas ve gözlem sonucunda tanınmaktadır. Bu yüzden bilginin ilk malzemesi deneyimdir. Bir gözlemci, bir meyve türünün kokusunu ve tadını ancak onu koklayıp tattığında öğrenir. Bir filozof, dış dünyanın özelliklerine ilişkin görüşleri değerlendirirken kişinin önce bu tür algı yaşantılarına sahip olması gerektiğini düşünür. Filozofun düşüncesi hangi görüşle örtüşür? A) Nesnelerin özellikleri yalnız sezgiyle bilinir. B) Nesnelere ilişkin bütün bilgiler doğuştan hazırdır. C) Duyular dış dünya hakkında herhangi bir içerik vermez. D) Dış dünya bilgisi duyusal yaşantılara dayanır. E) Dış dünyaya ilişkin hiçbir yargı ileri sürülemez. Doğru cevap: D Çözüm: Filozofa göre gözlemcinin nesneyi tanıması duyusal karşılaşmalarla mümkün olur. Vurgu, algı yaşantılarının bilgiye kaynaklık etmesindedir.