TYT FELSEFE
Bilginin Kaynağı ile İlgili Görüşler Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Hume’a göre iki olayın art arda geldiğini ilk kez gören kişi, aralarındaki zorunlu bağı gözlemlemez. Olayları tekrar tekrar aynı sırayla gördüğünde ilk olaydan sonra ikincisini beklemeye başlar. Bu beklenti nereden kaynaklanır? A) Bağın doğrudan algılanmasından B) Doğuştan gelen nedensellik bilgisinden C) Düzenli birlikteliğin oluşturduğu alışkanlıktan D) İki olayın özdeş sayılmasından E) Olayların sırasının unutulmasından Doğru cevap: C Çözüm: Zihinsel beklenti, olayların düzenli birlikteliğinin tekrar tekrar deneyimlenmesinden doğar. Bir araştırmacı düğmeye basıldığında ışığın yandığını defalarca görür. Hume’a göre her iki olay da görülebilir, fakat aralarındaki zorunlu bağ duyularla ayrı bir olgu olarak algılanmaz. Buna göre hangisi söylenemez? A) Olayların sırası gözlenebilir. B) Tekrar bir beklenti oluşturabilir. C) Deneyim olayları ilişkilendirmede rol oynayabilir. D) Olayları sırayla görmek aralarındaki zorunlu bağı algıladığımızı gösterir. E) Tek gözlem nedensel zorunluluğu göstermeye yetmez. Doğru cevap: D Çözüm: Hume, art arda gelişi gözlemekle zorunlu bağı gözlemeyi ayırır. Ece, bir çarkın dönmesinin ardından zilin çaldığını görür. Bu düzeni aynı koşullarda tekrar tekrar gözledikten sonra çark döndüğünde zilin çalacağını bekler. Hume’a göre Ece’nin zihninde ne değişmiştir? A) Deneyden bağımsız evrensel bir yasa kanıtlanmıştır. B) Tekrarlanan sıralama sonraki olayı bekleme alışkanlığı doğurmuştur. C) Olayların zorunlu bağı doğrudan görünür olmuştur. D) Önceki deneyimler yeni beklenti açısından önemsizleşmiştir. E) İki olay aynı olay olarak görülmeye başlamıştır. Doğru cevap: B Çözüm: Tekrar, zihnin çark döndüğünde zil sesini beklemesine yol açar.