TYT FELSEFE
Bilginin Kaynağı ile İlgili Görüşler Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir düşünür, akıl yürütmenin kullanılan verilere, başlangıç kabullerine ve geçmiş deneyimlere bağlı olduğunu söyler. Aynı kişinin bu dayanakları değiştiğinde çıkarımlarını gözden geçirebileceğini ekler. Bu görüş hangi iddiaya itiraz eder? A) İnsanın düşünceler arasında bağ kurabildiğine B) Bir düşüncenin gerekçelerinin incelenebileceğine C) Aklın bütün etkilerden bağımsız biçimde her zaman en kesin bilgiyi verdiğine D) Yeni bilgilerle bir yargının değişebileceğine E) Aklın önceden edinilmiş verilerden yararlanabildiğine Doğru cevap: C Çözüm: Düşünür, aklın koşullardan ve öncüllerden etkilenebildiğini söyleyerek onun koşulsuz kesinliği savını eleştirir. İki öğrenci aynı olaydan farklı sonuçlara varır. Bir öğretmen, öğrencilerin kullandığı başlangıç bilgileri ve olaya ilişkin duygusal tepkileri incelenmeden farkın açıklanamayacağını söyler. Öğretmen neyi vurgular? A) Akıl yürütmenin bireyin bilgi ve yaşantısından etkilenebildiğini B) Aklın her zaman aynı sonuca ulaştığını C) Düşünmenin hiçbir öncül kullanmadığını D) İnsanların akıl yoluyla hiçbir ilişki kuramadığını E) Bütün bilgilerin yalnızca duygulardan oluştuğunu Doğru cevap: A Çözüm: Öğretmen, akıl yürütmeyi kişinin birikim ve yaşantısından kopuk görmez. Bir araştırmacı, ilk yorumunun eksik verilerle kurulduğunu fark eder. Yeni bilgi edindikten sonra ilişkileri yeniden değerlendirip farklı bir sonuca ulaşır. Bu örnek hangi görüşle uyumludur? A) Bir kez varılan akli sonuç değiştirilemez. B) Akıl, kullanılan bilgiler değişse de her zaman aynı sonucu verir. C) Akıl yürütme önceden edinilmiş hiçbir veriye dayanmaz. D) Akıl yürütmenin sonuçları onu besleyen bilgilerden etkilenebilir. E) Bütün değişen yargılar anlamını yitirir. Doğru cevap: D Çözüm: Araştırmacının yeni verilerle farklı sonuca ulaşması, akıl yürütmenin kullanılan bilgilere duyarlı olduğunu gösterir.