TYT FELSEFE
Bilginin Kaynağı ile İlgili Görüşler Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir deneyci, yaşamında hiç koku almamış birinin belirli bir kokunun nasıl olduğunu sırf akıl yürüterek bilemeyeceğini ileri sürer. Bu örneği zihinsel içeriklerin yaşantıdan gelmesini açıklamak için kullanır. Hangi görüş bu yaklaşıma karşıttır? A) Zihin, bazı fikirlerin içeriğini deneyimden önce taşır. B) Belirli bir koku hakkında fikir edinmede yaşantı rol oynar. C) Zihin edindiği izlenimleri birleştirebilir. D) Bir duyum sonraki düşüncenin malzemesi olabilir. E) Bir deneyim farklı izlenimler sağlayabilir. Doğru cevap: A Çözüm: Doğuştan bilgi içeriği kabul etmek, tüm fikirlerin dayanağını deneyimde gören açıklamayla çelişir. Bir düşünür, bir ses türüne ilişkin zihinsel tasarımın önce o türden bir izlenime dayanması gerektiğini söyler. Buna benzer biçimde fikirleri izlenimlerle ilişkilendirir. Aşağıdakilerden hangisi bu görüşle uyuşmaz? A) Duyusal izlenimler zihinsel içeriğe katkı sağlar. B) Bazı bilgi içerikleri duyusal yaşantılardan bağımsız olarak doğuştan gelir. C) İnsan, deneyimde kazandığı malzemeyi hatırlayabilir. D) Zihin önceki izlenimlerin bazı yönlerini birleştirebilir. E) Bir izlenim zihinde daha silik bir düşünce olarak kalabilir. Doğru cevap: B Çözüm: Düşünür, fikirleri izlenimlere bağlar. Doğuştan ve izlenimden bağımsız bilgi içeriği bu görüşe aykırıdır. Bir filozof, ilk kez dokunulan bir malzemenin dokusuna ilişkin fikrin duyusal karşılaşma sonucunda oluştuğunu söyler. Zihinde doğuştan hazır bir doku tasarımı olduğunu reddeder. Aşağıdakilerden hangisi bu açıklamaya ters düşer? A) Duyusal temas zihne malzeme sağlayabilir. B) Fikirler, yaşantıda edinilen içeriklerden türeyebilir. C) Kişi, duyusal karşılaşma olmaksızın o duyumun içeriğini doğuştan bilir. D) Zihin daha önceki duyumları hatırlayabilir. E) Deneyimdeki farklı yüzeyler farklı izlenimler bırakabilir. Doğru cevap: C Çözüm: Açıklama, dokuyla ilgili içeriği doğuştan bilmeye değil duyusal temasa dayandırır.