TYT FELSEFE
Evrensel Ahlak Yasasını Reddeden Görüşler ve Filozoflar Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir anarşist yorum, zorlayıcı bir makamın buyruğunun tek başına davranışı ahlaken iyi kılmadığını savunur. Öznel bir hazcı yorum ise değerlendirmeyi, kişinin yaşayacağı haz ve acıya bağlar. Bu iki yorumun ortak yanı hangisidir? A) İyi davranışın temelini devlet buyruğunda aramamaları B) Hazzı ikisinin de tek ölçüt sayması C) Her ikisinin bütün toplumsal ilişkileri reddetmesi D) Ahlaki değerlerin ilahi kaynaklı olduğunu savunmaları E) Her eylemin aynı sonuca götürdüğünü varsaymaları Doğru cevap: A Çözüm: İlk görüş otorite buyruğunu yetersiz bulur. İkinci görüş de değerlendirmeyi buyruğa değil, haz ve acıya bağlar. Bir görüş, kişinin eylemini sırf yerleşik otorite istiyor diye iyi saymaz. Başka bir görüş de bir davranışın iyiliğini, kişinin yaşadığı haz ve acıya göre değişebilen bir değerlendirme olarak ele alır. Her iki görüş hangi savı dışarıda bırakır? A) İnsanların farklı değerlendirmeler yapabileceği savını B) Davranışların gerekçelerle tartışılabileceği savını C) Bir buyruğun dış otorite tarafından verilmesinin, onu ahlaken iyi saymaya yeterli olduğu savını D) Ahlaki yargıların eylemlere uygulanabildiği savını E) İnsanların bir davranışı tartışabileceği savını Doğru cevap: C Çözüm: İlk görüş buyruğu yeterli saymaz. İkinci görüş de ahlaki değerlendirme için başka bir ölçüt kullanır. Bu iki yaklaşımın ortak kabulü nedir? A) Herkes her eylemden aynı miktarda haz alır. B) Eylem her zaman devlet emriyle iyi olur. C) İyi ve kötü hakkında hiçbir yargıya varılamaz. D) Bir eylemin iyiliğini yalnızca resmî bir kuralın varlığı belirlemez. E) Ahlakın tek kaynağı toplumsal gelenektir. Doğru cevap: D Çözüm: Birinci yaklaşım zorlayıcı buyruğu ölçüt olarak görmez. İkincisi ise resmî kural yerine kişinin yaşantısını esas alır.