TYT FELSEFE
Felsefi Düşüncenin Ortaya Çıkışı ve Özellikleri Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir tartışmada filozof, aynı soruna hukuk, tarih ve etik açısından bakar. Kendisine karşı ileri sürülen kanıtları değerlendirir ve benimsediği yargının gerekçelerini açıklamak ister. Aşağıdaki tutumlardan hangisi bu düşünme biçimiyle bağdaşmaz? A) Karşı görüşün dayanaklarını dinlemek B) Soruya farklı açılardan bakmak C) Önceki görüşünü gerekçelere göre gözden geçirmek D) Sonucun öncüllerden çıkıp çıkmadığını denetlemek E) Yetkili birinin görüşünü sırf konumu nedeniyle doğru kabul etmek Doğru cevap: E Çözüm: Eleştirel ve bağımsız düşünme iddiayı gerekçeleriyle değerlendirir. Kişinin makamını tek doğruluk ölçütü yapmak bu tutumla bağdaşmaz. Bir felsefe topluluğunda, herkesin saygı duyduğu bir düşünür adalet üzerine yeni bir görüş ileri sürer. Öğrenciler bu görüşü tartışacaklardır. Hangi öğrenci felsefi düşünmenin bağımsızlık özelliğine uygun davranır? A) Görüşü incelemeden reddeden öğrenci B) Görüşü gerekçelerini tartarak kabul eden öğrenci C) Düşünürün ünü nedeniyle görüşü savunan öğrenci D) Çoğunluk benimsediği için aynı görüşü seçen öğrenci E) Yargısını tartışmanın sonunda en kıdemli kişiye bırakan öğrenci Doğru cevap: B Çözüm: Görüşü benimsemek bağımsızlığa aykırı değildir. Belirleyici olan, kararın kişiye veya çoğunluğa bağlılık yerine gerekçelerin değerlendirilmesiyle verilmesidir. Bir filozof kentteki yalnızlığı incelerken ekonomik koşulları, kamusal alanı ve kişisel deneyimleri birlikte ele alır. Bir meslektaşı, sonuçlarına itiraz eder. Filozofun aşağıdaki tepkilerinden hangisi bu çalışmanın eleştirel ve akılcı niteliğini sürdürür? A) İtirazı yapan kişinin yaşını doğruluk ölçütü almak B) Kendi yaklaşımı bütüncül olduğu için her itirazı gereksiz görmek C) İtirazın hangi varsayıma yöneldiğini belirleyip akıl yürütmesini gözden geçirmek D) Görüşünü yalnızca kendi disiplinindeki çoğunluk desteklediği için savunmak E) Tartışmayı bitirmek için tarafların hepsini eşit ölçüde haklı ilan etmek Doğru cevap: C Çözüm: İtirazın gerekçesini incelemek ve kendi çıkarımını denetlemek eleştirel tutumu sürdürür.