TYT FELSEFE
İlk Neden (Arkhe) ve Değişim Problemi Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir düşünür, değişen ve çoğalan nesnelerin duyulara göründüğünü kabul eder. Ancak akıl açısından gerçek varlığın bölünemeyen ve hareketsiz bir bütün olduğunu savunur. Bu düşünür hangi iddiaya karşı çıkar? A) Duyusal görünüşler yanıltıcı olabilir. B) Gerçek varlık sürekli oluş ve değişim içindedir. C) Gerçek varlık hareketsizdir. D) Değişen şeyler görünüş alanında kalır. E) Çokluk duyulara görünebilir. Doğru cevap: B Çözüm: Düşünür, gerçek varlığa değişim yüklemeyi reddeder ve onu görünüşle sınırlar. Bir öğrenci, Parmenides’in çevrede algıladığımız hareket ile aklın kavradığı varlığı ayırdığını söyler. Ona göre hareket ilkinde görünür, ikincisinin niteliği değildir. Parmenides’e göre hangi yargı yanlıştır? A) Hareket algılanıyor olabilir. B) Görünüş ile gerçek varlık arasında ayrım yapılabilir. C) Oluş ve değişim gerçek varlığın temelidir. D) Duyusal görünüş, varlığı olduğu gibi vermeyebilir. E) Gerçek varlık değişmezdir. Doğru cevap: C Çözüm: Parmenides’e göre oluş gerçek varlığın niteliği olmayıp duyusal görünüşe aittir. Bir filozof, farklılaşma ve hareketin ancak duyulara ait bir görüntü olduğunu söyler. Akıl yoluyla ele alınan varlığın değişmeden kaldığını savunur. Filozof aşağıdaki düşüncelerden hangisini reddeder? A) Varlık değişmez bir yapıya sahiptir. B) Duyular değişimi gösteriyor olabilir. C) Duyusal görünüş ve akli kavrayış ayrılabilir. D) Varlık gerçekten ve kesintisiz biçimde değişir. E) Hareket, varlığın kendisine ait değildir. Doğru cevap: D Çözüm: Filozof gerçek değişimi reddeder ve değişimi görünüşe bağlar.