TYT FELSEFE
Sanat Felsefesinin Konusu ve Problemleri Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Platoncu görüşte iki farklı çömlek güzel bulunabilir. Bu nesneler birbirinden ayrı olsa da güzel olmaları aynı güzellik ideasına katılmalarıyla açıklanır. Bu açıklamadan hangisine ulaşılır? A) Güzellik ideası ancak çömlekçinin emeğiyle var olur. B) Güzellik yalnızca izleyicinin ruh hâlinin ürünüdür. C) Güzel olan her nesne aynı ölçülere sahiptir. D) Güzellik ideası tek tek güzel nesnelerden bağımsızdır. E) Güzel denilen bütün şeyler sanat eseri olmalıdır. Doğru cevap: D Çözüm: Çömleklerin güzelliği ortak ideaya dayanır. İdea tek bir duyulur örneğe bağımlı değildir. Bir bahçenin düzeni ile bir anlatının kurgusu birbirine benzemez. Platon’a göre her ikisine de güzel denebilmesini açıklayan şey, bu örneklerin güzellik ideasından pay almasıdır. Bu görüş hangi yargıyla uyumludur? A) Güzelin kendisi belli bir bahçeye veya anlatıya indirgenemez. B) Güzellik duyulur şeylerin sayısı arttıkça artar. C) Güzellik ideası en beğenilen örnek değiştiğinde değişir. D) Yalnızca sözel eserler gerçekten güzel olabilir. E) Güzellik örneklerin piyasadaki değerine göre belirlenir. Doğru cevap: A Çözüm: Her iki örnek aynı ideaya bağlı olduğu için güzellik ideası tek bir örnekle özdeş değildir. Bir öğretmen Platoncu güzellik anlayışını anlatırken, güzel bulunan bir binanın yıkılmasıyla güzelliğin kendisinin ortadan kalkmayacağını söyler. Bu örnek hangi ayrımı gösterir? A) Sanatçı ile izleyici arasındaki görev ayrımını B) Sanat eseri ile gündelik araç arasındaki kullanım ayrımını C) Bireysel zevk ile toplumsal alışkanlık arasındaki ayrımı D) Yapının tasarım aşaması ile yapım aşaması arasındaki ayrımı E) Tek tek güzel nesneler ile bağımsız güzellik ideası arasındaki ayrımı Doğru cevap: E Çözüm: Binanın yok olmasına karşın güzelliğin kendisinin sürmesi, güzellik ideasının nesneden bağımsızlığını gösterir.