TYT FELSEFE
Sofistler ile Sokrates’in Bilgi ve Değer Anlayışları Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir eğitmen, öğrencinin doğru cevabı kendi akıl yürütmesiyle bulmasını sağlar. Sonra, “Sorularım yalnızca zihninde örtük olanı açığa çıkarmaya yardım etti.” der. Bu açıklama hangi görüşle örtüşür? A) Doğru bilgi yalnızca dışarıdan aktarılır. B) Öğrenme, önceden bulunan bilginin anımsanması olabilir. C) Duyular doğru bilginin tek kaynağıdır. D) Bir görüş oyla kabul edilirse doğrudur. E) Bilgiyi belirleyen yalnızca pratik sonuçtur. Doğru cevap: B Çözüm: Eğitmen, cevabın kişide önceden örtük biçimde bulunduğunu ve sorularla açığa çıktığını savunur. Bir öğretmen öğrencinin anlamadığı ilkeyi doğrudan söylemez. Öğrencinin, uygun sorular üzerine kendi düşüncesinden hareket ederek ilkeyi fark etmesini sağlar. Öğretmen bunu anımsama olarak açıklar. Bu yöntemin dayandığı kabul nedir? A) İlke yalnızca başka bir kişiden öğrenilebilir. B) Doğru ilkenin varlığı görüş birliğine bağlıdır. C) Kişide önceden bulunan bir doğru sonradan görünür hâle gelebilir. D) Bilgi ancak gözlem sayısı arttığında ortaya çıkar. E) Bir ilkeyi anlamak onun yararını bilmekten ibarettir. Doğru cevap: C Çözüm: Anımsama, öğretmenin zihne yeni içerik eklemesi yerine var olduğu düşünülen bilginin ortaya çıkarılmasıdır. Bir öğrenci, Sokratik öğretimi toprağın altında duran bir tohumu görünür kılmaya benzetir. Öğretmenin soru sorarak yardımcı olduğunu, doğru düşüncenin ise öğrenenin aklında bulunduğunu söyler. Benzetmenin işaret ettiği görüş hangisidir? A) Duyusal deneyim bütün doğruları oluşturur. B) Yanıtın doğruluğu öğretmenin otoritesine bağlıdır. C) Bir kişi yalnız ezberleyerek öğrenebilir. D) Örtük bilgi, sorgulama yoluyla açığa çıkarılabilir. E) Akıl yürütmek, başkasının görüşünü aktarmaktır. Doğru cevap: D Çözüm: Tohum gibi içeride bulunan düşünce, sorular sayesinde kişinin kavrayışına açık hâle gelir.