TYT FELSEFE
Varlık Felsefesi Alanındaki Çağdaş Yaklaşımlar Testi
Metni inceleyin ve uygun seçeneği işaretleyin.
Soru metinleri, seçenekler ve çözümler
Bir marangoz rafı üretmeden önce ölçülerini ve neye yarayacağını belirler. Bir varoluşçuya göre insan için aynı türden hazır bir tasarım bulunmaz. İnsan ne olacağını kararları ve eylemleriyle biçimlendirir. Bu görüşte insan ile raf arasındaki temel fark nedir? A) İnsan kendini özgür seçimleriyle kurabilir, raf ise önceden belirlenen bir tasarıma göre üretilir. B) İnsanın amacı rafın amacından önce belirlenir. C) İnsanın tercihleri yalnız doğuştan gelen içgüdüleriyle belirlenir. D) Raf kullanım amacını kendisi belirler. E) İnsanın kimliği yalnız başkalarının ona verdiği görevdir. Doğru cevap: A Çözüm: Rafın amacı üretimden önce belirlenirken insan kendi kimliğini seçimleriyle biçimlendirir. Bir genç, ailesinin kendisi için çizdiği yolun tek seçenek olmadığını fark eder. Kendi tercihlerinin ve bu tercihlerden doğan sorumlulukların kim olacağını belirleyeceğini düşünür. Bu tutum hangi varoluşçu yargıyla örtüşür? A) İnsan özü doğmadan önce eksiksiz biçimde belirlenir. B) İnsan ancak başkalarının ona biçtiği role uyarak var olur. C) İnsan eylemleriyle ne olacağını biçimlendirir. D) Özgür seçim insanın kimliği üzerinde etkisizdir. E) İnsanın özü bir aracın üretim amacına benzer. Doğru cevap: C Çözüm: Varoluşçu düşüncede hazır bir öz kabulü yerine seçim ve eylemlerle kendini oluşturma öne çıkar. Bir filozof, ‘Bir aletin işlevi daha üretilmeden bellidir. Bir insanın ne tür bir hayat yaşayacağı ise onun eylemlerinden önce aynı biçimde belirlenemez.’ der. Bu sözde vurgulanan nedir? A) İnsanın hiçbir amaç belirleyememesi B) Kişiliğin kalıtsal özelliklerden ibaret olması C) İnsanın eylemlerinin bütün koşullardan bağımsız olması D) İnsanın hazır bir özle belirlenmeyip kendisini tercihleriyle biçimlendirmesi E) Üretilen nesnelerin hiçbir kullanım amacı taşımaması Doğru cevap: D Çözüm: Filozof, insanın var olduktan sonra seçimleri yoluyla kimliğini biçimlendirebilmesini vurgular.